Cyfrowy Paszport Produktu (DPP) a znakowanie laserowe – QR, DataMatrix i trwała identyfikacja produktów

Cyfrowy Paszport Produktu, czyli Digital Product Passport (DPP), to jedno z najważniejszych nowych rozwiązań wprowadzanych w Unii Europejskiej w obszarze identyfikacji produktów, gospodarki obiegu zamkniętego i cyfryzacji informacji o wyrobach. Jego znaczenie będzie rosło stopniowo wraz z obejmowaniem kolejnych grup produktów szczegółowymi wymaganiami.

Dla producentów DPP oznacza przede wszystkim konieczność powiązania fizycznego produktu z odpowiednim zestawem danych cyfrowych. Informacje mogą dotyczyć między innymi pochodzenia produktu, materiałów wykorzystanych do jego produkcji, możliwości naprawy, recyklingu, parametrów technicznych czy identyfikacji konkretnego modelu, partii lub egzemplarza.

Żeby takie połączenie było możliwe, produkt musi posiadać odpowiedni nośnik danych, który można odczytać przy pomocy urządzenia elektronicznego. W zależności od konkretnej regulacji i rodzaju produktu może nim być między innymi kod 2D.

Właśnie dlatego wraz z rozwojem DPP coraz większego znaczenia nabierają takie technologie jak kody QR, DataMatrix, serializacja produktów oraz trwałe znakowanie laserowe.

Nie oznacza to jednak, że Unia Europejska nakazuje producentom grawerowanie kodów QR laserem. Znakowanie laserowe jest jedną z technologii, które mogą być wykorzystywane wszędzie tam, gdzie identyfikator powinien być trwały, odporny na usunięcie i bezpośrednio związany z produktem.

W tym poradniku wyjaśniamy, czym właściwie jest Cyfrowy Paszport Produktu, kiedy nowe wymagania zaczną mieć znaczenie dla przedsiębiorców, czym różnią się QR i DataMatrix oraz kiedy do identyfikacji produktów warto zastosować znakowarkę FIBER lub UV.

Czym jest Cyfrowy Paszport Produktu?

Digital Product Passport można najprościej określić jako cyfrowy zestaw informacji powiązanych z określonym produktem za pomocą unikalnego identyfikatora.

Nie jest to jednak po prostu strona internetowa produktu otwierająca się po zeskanowaniu kodu QR.

DPP jest częścią szerszego europejskiego systemu dotyczącego ekoprojektu, zrównoważonych produktów i gospodarki o obiegu zamkniętym. Jego zadaniem jest zapewnienie dostępu do określonych informacji różnym uczestnikom rynku na kolejnych etapach życia produktu.

W zależności od konkretnej grupy produktowej informacje mogą być wykorzystywane między innymi przez:

• producentów,
• importerów,
• dystrybutorów,
• klientów,
• serwisy,
• firmy zajmujące się naprawą,
• przedsiębiorstwa recyklingowe,
• organy nadzoru rynku,
• administrację,
• służby celne.

Zakres informacji znajdujących się w cyfrowym paszporcie nie będzie identyczny dla wszystkich produktów.

W zależności od odpowiednich przepisów mogą pojawiać się tam między innymi dane dotyczące:

• producenta,
• identyfikacji produktu,
• składu materiałowego,
• zawartości materiałów pochodzących z recyklingu,
• parametrów technicznych,
• pochodzenia wybranych materiałów,
• trwałości,
• możliwości naprawy,
• dostępności części zamiennych,
• sposobu demontażu,
• możliwości ponownego wykorzystania,
• recyklingu,
• postępowania po zakończeniu użytkowania,
• dokumentacji dotyczącej zgodności.

Kluczowe jest jednak jedno:

DPP ma umożliwiać jednoznaczne powiązanie fizycznego produktu z odpowiednimi danymi cyfrowymi.

Do tego potrzebny jest trwały identyfikator i odpowiedni sposób jego odczytu.

Czy DPP już obowiązuje?

Cyfrowy Paszport Produktu nie jest wprowadzany jednocześnie dla wszystkich produktów znajdujących się na rynku Unii Europejskiej.

To proces rozłożony na lata.

W lipcu 2026 roku uruchomiony został unijny rejestr Digital Product Passport wraz ze środowiskiem umożliwiającym testowanie systemu. Jest to ważny moment, ponieważ pokazuje przejście od samego tworzenia ram prawnych i standardów do budowania działającej infrastruktury.

Jednym z pierwszych bardzo konkretnych terminów jest 18 lutego 2027 roku.

Od tej daty cyfrowy paszport baterii będzie wymagany dla określonych kategorii baterii, między innymi baterii do lekkich środków transportu, baterii przemysłowych o pojemności powyżej 2 kWh oraz baterii stosowanych w pojazdach elektrycznych.

Jednocześnie od 18 lutego 2027 roku baterie zostaną objęte określonymi wymaganiami dotyczącymi kodów QR.

To jednak szczególna regulacja dotycząca baterii.

Nie oznacza to, że 18 lutego 2027 roku każdy produkt sprzedawany w Unii Europejskiej będzie musiał posiadać DPP lub kod QR.

Kolejne kategorie będą obejmowane odpowiednimi wymaganiami stopniowo.

Wśród grup znajdujących się w europejskich planach i pracach dotyczących nowych wymagań znajdują się między innymi:

• tekstylia i odzież,
• żelazo i stal,
• aluminium,
• opony,
• meble,
• materace,
• wybrane produkty związane z energią,
• wybrane urządzenia elektroniczne i ICT.

Dlatego producent powinien przede wszystkim obserwować regulacje dotyczące konkretnego rodzaju wyrobów, które wytwarza lub wprowadza na rynek.

Co właściwie znajduje się na produkcie?

To ważne rozróżnienie.

Cały Cyfrowy Paszport Produktu nie musi być zapisany w samym kodzie widocznym na obudowie urządzenia, części maszyny albo tabliczce znamionowej.

Fizyczne oznaczenie pełni przede wszystkim funkcję nośnika pozwalającego odnaleźć odpowiedni cyfrowy rekord i powiązać go z produktem.

Można to zobrazować w prosty sposób:

produkt fizyczny → identyfikator → nośnik danych → cyfrowy paszport produktu

Dzięki temu niewielki kod umieszczony na produkcie może zapewnić dostęp do znacznie większego zestawu informacji.

Ma to ogromne znaczenie praktyczne.

Nie trzeba przecież próbować umieszczać całej dokumentacji technicznej na obudowie produktu. Wystarczy trwały identyfikator prowadzący do odpowiednich danych.

Czym jest data carrier, czyli nośnik danych?

W dokumentacji dotyczącej Digital Product Passport często pojawia się określenie data carrier.

W języku polskim można je określić jako nośnik danych.

Jest to fizyczny element umożliwiający maszynowy odczyt informacji lub identyfikatora powiązanego z produktem.

Nośnik może – w zależności od konkretnych wymagań – znajdować się:

• bezpośrednio na produkcie,
• na jego opakowaniu,
• w dokumentacji towarzyszącej.

W rozwiązaniach DPP rozpatrywane są różne technologie automatycznej identyfikacji, między innymi dwuwymiarowe kody oraz rozwiązania wykorzystujące identyfikację radiową.

Z punktu widzenia znakowania laserowego szczególnie interesujące są:

QR Code oraz DataMatrix.

Oba można nanosić bezpośrednio na wiele materiałów.

QR czy DataMatrix – czym się różnią?

Na pierwszy rzut oka oba rozwiązania wyglądają podobnie. Są to dwuwymiarowe układy małych pól, które urządzenie odczytuje jako zakodowaną informację.

W praktyce różnice są istotne.

Cecha	QR Code	DataMatrix
Rozpoznawalność przez klientów	bardzo wysoka	mniejsza
Odczyt telefonem	bardzo łatwy	zależny od urządzenia i oprogramowania
Małe oznaczenia	dobre	bardzo dobre
Zastosowania konsumenckie	bardzo popularne	rzadziej spotykane
Zastosowania przemysłowe	popularne	bardzo popularne
Direct Part Marking	możliwe	bardzo popularne
Serializacja części	możliwa	bardzo często stosowana

Kiedy naturalnym wyborem jest kod QR?

QR Code sprawdza się szczególnie dobrze, gdy z oznaczenia ma korzystać również klient końcowy.

Użytkownik widzi charakterystyczny kod i intuicyjnie wie, że może skierować na niego aparat telefonu.

Po zeskanowaniu może uzyskać dostęp na przykład do:

• informacji o produkcie,
• instrukcji,
• informacji dotyczących recyklingu,
• części zamiennych,
• dokumentacji,
• danych serwisowych,
• informacji zawartych w DPP.

Dlatego QR jest bardzo mocnym rozwiązaniem w zastosowaniach B2C.

Kiedy warto zainteresować się DataMatrix?

DataMatrix od wielu lat wykorzystywany jest w przemyśle do identyfikacji niewielkich elementów.

Może być szczególnie przydatny w przypadku:

• elektroniki,
• komponentów samochodowych,
• narzędzi,
• części maszyn,
• niewielkich elementów metalowych,
• produktów medycznych,
• elementów produkowanych seryjnie.

Jedną z jego zalet jest możliwość umieszczenia dużej ilości informacji na stosunkowo małej powierzchni.

Dlatego bardzo często spotykamy DataMatrix w systemach określanych jako DPM – Direct Part Marking.

Co oznacza Direct Part Marking?

Direct Part Marking oznacza wykonanie oznaczenia bezpośrednio na elemencie, zamiast stosowania osobnej etykiety.

Można zastosować różne technologie, między innymi:

• znakowanie laserowe,
• znakowanie mikroudarowe,
• trawienie,
• druk bezpośredni.

Z punktu widzenia DPP istotną zaletą DPM może być trwałość.

Wyobraźmy sobie część maszyny mającej pracować przez kilkanaście lat.

Naklejona na niej etykieta przez cały ten okres może być narażona na:

• ścieranie,
• wodę,
• oleje,
• detergenty,
• promieniowanie UV,
• wysoką temperaturę,
• niską temperaturę,
• przypadkowe zerwanie,
• zabrudzenie.

Jeżeli kod zostanie wykonany bezpośrednio na powierzchni odpowiednią technologią, ryzyko jego fizycznego oddzielenia od produktu można znacząco ograniczyć.

I właśnie tutaj bardzo interesującym rozwiązaniem staje się znakowanie laserowe.

DPP a znakowanie laserowe – gdzie jest połączenie?

Znakowarka laserowa nie tworzy całego Cyfrowego Paszportu Produktu.

Jej zadaniem może być natomiast wykonanie fizycznego oznaczenia stanowiącego element systemu identyfikacji.

Za pomocą lasera można nanosić:

• kod QR,
• DataMatrix,
• numer seryjny,
• numer partii,
• oznaczenie modelu,
• datę produkcji,
• symbole,
• tekst,
• logo producenta,
• inne dane identyfikacyjne.

Oznaczenie może powstać bez używania etykiet, farb i klasycznych materiałów eksploatacyjnych.

W wielu zastosowaniach przemysłowych jest to ogromna zaleta.

Laser może znakować kolejne produkty przy wykorzystaniu zmieniających się danych, dzięki czemu każdy egzemplarz może otrzymać inny numer seryjny lub indywidualny kod.

To oznacza, że znakowarka może być elementem dużo większego systemu traceability, czyli identyfikowalności produktu w procesie produkcji i podczas późniejszego użytkowania.

Znakowarka FIBER – podstawowa technologia do trwałego oznaczania metali

Jeżeli kod ma zostać wykonany bezpośrednio na elemencie metalowym, jedną z pierwszych technologii, które warto sprawdzić, jest laser światłowodowy.

Znakowarki laserowe FIBER DANKUR są wykorzystywane przede wszystkim do znakowania i grawerowania metali oraz wybranych tworzyw technicznych.

Technologia FIBER może być stosowana między innymi przy:

• stali nierdzewnej,
• stali węglowej,
• aluminium,
• aluminium anodowanym,
• mosiądzu,
• miedzi,
• tytanie,
• wielu stopach metali,
• części tworzyw sztucznych.

Możliwość wykonania trwałego i bardzo precyzyjnego oznaczenia sprawia, że lasery FIBER są naturalnym rozwiązaniem dla przemysłu.

Dotyczy to zwłaszcza:

• tabliczek znamionowych,
• części maszyn,
• narzędzi,
• elektroniki,
• elementów automotive,
• urządzeń,
• podzespołów instalacji,
• konstrukcji metalowych,
• komponentów produkcyjnych.

Czy do kodów QR potrzebna jest mocna znakowarka FIBER?

Niekoniecznie.

To bardzo częsty błąd podczas wybierania urządzenia.

Większa moc lasera nie oznacza automatycznie lepszej jakości kodu.

Do wykonania dobrego kodu 2D potrzebujemy przede wszystkim:

• odpowiedniego kontrastu,
• poprawnej geometrii,
• ostrych granic poszczególnych elementów,
• stabilnego ogniskowania,
• odpowiedniej wielkości pojedynczego modułu,
• powtarzalności procesu.

Jeżeli znakujemy głównie niewielkie kody, numery seryjne i napisy, bardzo duża moc źródła może nie być najważniejszym parametrem.

Inaczej wygląda sytuacja, gdy to samo urządzenie ma wykonywać również:

• głęboki grawer,
• intensywną produkcję seryjną,
• szybkie usuwanie warstwy materiału,
• większe oznaczenia.

Wtedy większa moc może znacząco skrócić proces.

Dlatego DANKUR oferuje znakowarki FIBER w różnych wariantach mocy. W przypadku nietypowego zastosowania najlepiej wykonać próbę na rzeczywistym materiale przed wyborem konkretnego urządzenia.

Przykładem urządzenia przeznaczonego do intensywnej pracy jest znakowarka laserowa FIBER 50W.

Dla procesów wymagających jeszcze większej mocy dostępne są również znakowarki FIBER 100W.

Nie oznacza to jednak, że do samego wykonania kodu QR potrzebujemy 50 lub 100 W. Moc należy dobierać do całego procesu technologicznego, a nie tylko rodzaju wykonywanej grafiki.

Kiedy zamiast FIBER warto zastosować laser UV?

Nie każdy produkt wykonany jest z metalu.

Właśnie dlatego jednym z najciekawszych uzupełnień technologii FIBER są znakowarki laserowe UV DANKUR.

Laser UV wykorzystuje krótszą długość fali i pozwala znakować wiele powierzchni przy ograniczonym wpływie termicznym na materiał.

Może to być bardzo istotne w przypadku:

• delikatnych tworzyw,
• elementów elektronicznych,
• szkła,
• ceramiki,
• silikonu,
• cienkich elementów,
• powierzchni, których nie chcemy nadmiernie nagrzewać.

W systemie identyfikacji produktów szczególne znaczenie ma precyzja.

Jeżeli niewielki kod DataMatrix musi znaleźć się na małym komponencie elektronicznym, minimalna wielkość detalu może mieć większe znaczenie niż duża moc lasera.

Dlatego nie należy przyjmować zasady:

„DPP = kod = FIBER”.

Technologię dobieramy przede wszystkim do materiału.

Jeżeli nie wiesz, czym różnią się poszczególne rozwiązania, warto przeczytać również poradnik DANKUR: Znakowarka CO₂, FIBER czy UV – którą technologię wybrać do znakowania laserowego?.

FIBER, UV czy CO₂ – co wybrać do oznaczeń?

Można przyjąć bardzo ogólny punkt wyjścia:

Rodzaj materiału	Technologia, którą warto sprawdzić
stal	FIBER
stal nierdzewna	FIBER
aluminium	FIBER
mosiądz	FIBER
tytan	FIBER
metalowe tabliczki	FIBER
wybrane tworzywa techniczne	FIBER lub UV
delikatne tworzywa	UV
szkło	UV
ceramika	UV
elektronika	UV lub FIBER
papier, karton	CO₂ lub inne rozwiązania
drewno	CO₂

Tabela nie zastępuje jednak testu.

Tworzywa sztuczne są tego najlepszym przykładem.

Dwa elementy wyglądające identycznie i opisane jako ABS mogą posiadać inne dodatki, pigmenty i modyfikatory. Jeden może bardzo dobrze reagować na laser FIBER, a na drugim trudno będzie uzyskać kontrast.

Dlatego przed projektowaniem całej linii identyfikacji najlepiej sprawdzić rzeczywisty element produkcyjny.

Dobry kod nie musi być ładnym kodem – musi być czytelny

Jedną z ważniejszych zasad znakowania maszynowego jest rozdzielenie wyglądu oznaczenia od jego jakości technicznej.

Kod może wyglądać bardzo dobrze dla człowieka, a mimo to sprawiać problemy czytnikowi.

Wpływ na odczyt mogą mieć między innymi:

• zbyt mały kontrast,
• odbicia światła,
• zniekształcenie komórek,
• niewłaściwe proporcje,
• za mały kod,
• za duża moc lasera,
• nadtopienie powierzchni,
• zabrudzenie,
• brak odpowiedniej przestrzeni wokół kodu,
• niestabilna odległość elementu od soczewki.

Szczególnym wyzwaniem są błyszczące metale.

Dla ludzkiego oka czarny znak na wypolerowanej stali może wyglądać doskonale. System wizyjny ustawiony pod innym kątem może jednak otrzymać silne odbicie światła i mieć problem z prawidłowym rozpoznaniem kodu.

Dlatego podczas wdrażania produkcji seryjnej nie wystarczy wykonać jednego testu telefonem.

Telefon odczytuje kod – czy to wystarczy?

W zastosowaniu konsumenckim często tak.

Jeżeli kod prowadzi na przykład do instrukcji produktu, warto sprawdzić go na kilku popularnych telefonach.

W produkcji przemysłowej wymagania mogą być znacznie większe.

Kod może być odczytywany:

• kamerą na linii produkcyjnej,
• czytnikiem ręcznym,
• skanerem podczas kontroli jakości,
• urządzeniem w magazynie,
• systemem serwisowym.

W takich zastosowaniach istnieją metody profesjonalnej oceny jakości kodów 2D i bezpośredniego znakowania części.

Dzięki temu można określić nie tylko, czy kod udało się odczytać, ale również jaki posiada margines jakości i odporność na pogorszenie warunków odczytu.

To szczególnie istotne, jeśli produkt ma zachować identyfikowalność przez wiele lat.

Jak długo kod powinien pozostać czytelny?

Nie istnieje jedna odpowiedź dla wszystkich produktów.

Kod na opakowaniu jednorazowego produktu ma zupełnie inne wymagania niż oznaczenie na silniku, urządzeniu przemysłowym albo elemencie konstrukcji.

Przed wyborem technologii warto zadać kilka pytań.

Na jakie czynniki będzie narażony produkt?

Czy występują:

• woda,
• promieniowanie słoneczne,
• ścieranie,
• oleje,
• smary,
• środki chemiczne,
• wysokie temperatury,
• duże zmiany temperatur,
• korozja,
• częste mycie?

Co będzie działo się z produktem podczas serwisu?

Czy element może zostać:

• pomalowany,
• piaskowany,
• szlifowany,
• polerowany,
• regenerowany,
• pokryty inną powłoką?

Kod wykonany w złym miejscu może zostać usunięty podczas pierwszej większej naprawy.

Dlatego lokalizacja oznaczenia jest równie ważna jak technologia jego wykonania.

Kod na produkcie czy na tabliczce znamionowej?

Nie zawsze trzeba znakować bezpośrednio korpus urządzenia.

W wielu zastosowaniach bardzo dobrym rozwiązaniem może być metalowa tabliczka znamionowa.

Na jednej tabliczce można podczas jednego procesu wykonać:

• nazwę producenta,
• model,
• numer seryjny,
• rok produkcji,
• wymagane symbole,
• kod QR lub DataMatrix.

Znakowarka FIBER pozwala wykonywać takie elementy seryjnie, a dane mogą zmieniać się pomiędzy kolejnymi tabliczkami.

Dla producenta jest to bardzo wygodne.

Nie trzeba przygotowywać osobnej matrycy dla każdego numeru seryjnego.

DPP a serializacja produktów

Wraz z cyfryzacją informacji o produktach coraz ważniejszym pojęciem staje się serializacja.

Najprościej mówiąc, polega ona na przypisaniu unikalnego identyfikatora do konkretnego produktu.

Trzeba jednak rozróżnić kilka poziomów identyfikacji.

Identyfikacja modelu

Wiele produktów posiada ten sam identyfikator.

Przykładowo wszystkie urządzenia danego modelu prowadzą do tego samego zestawu informacji.

Identyfikacja partii

Każda seria produkcyjna otrzymuje inny kod.

Pozwala to powiązać produkt na przykład z:

• datą produkcji,
• zmianą produkcyjną,
• partią materiału,
• konkretnym procesem technologicznym.

Identyfikacja pojedynczego egzemplarza

Każda sztuka otrzymuje własny numer.

Przykładowo:

SN000001

SN000002

SN000003

i tak dalej.

Wraz z numerem może automatycznie zmieniać się QR lub DataMatrix.

W tym momencie znakowarka przestaje być wyłącznie maszyną wykonującą grafikę.

Staje się częścią cyfrowego procesu produkcyjnego.

Dynamiczne kody QR i DataMatrix

W produkcji seryjnej bardzo ciekawą funkcją jest możliwość wykorzystania danych zmiennych.

Załóżmy, że firma produkuje 5000 urządzeń.

Każde otrzymuje własny numer seryjny.

Oprogramowanie może dla kolejnego elementu:

1. pobrać numer seryjny,
2. wygenerować kod,
3. wysłać dane do znakowarki,
4. wykonać oznaczenie,
5. przejść do kolejnego numeru.

Kod może zawierać lub wskazywać na informacje powiązane z konkretnym egzemplarzem.

W bardziej rozbudowanym systemie proces może zostać połączony z bazą danych, systemem ERP albo MES.

Znakowarka jako część linii produkcyjnej

Przy produkcji kilkudziesięciu elementów dziennie operator może wkładać każdy produkt ręcznie.

Przy kilku tysiącach sztuk sytuacja wygląda zupełnie inaczej.

Sam laser często przestaje być wtedy najwolniejszym elementem procesu.

Więcej czasu może zajmować:

• pobranie elementu,
• jego ustawienie,
• sprawdzenie położenia,
• wygenerowanie danych,
• wykonanie kontroli,
• odebranie części.

Dlatego stanowisko można rozbudowywać o:

• transporter,
• uchwyty pozycjonujące,
• stół obrotowy,
• automatyczny podajnik,
• kamerę,
• czytnik kodu,
• system wizyjny,
• integrację z nadrzędnym oprogramowaniem.

Taki proces pozwala przejść od prostego znakowania do pełnej identyfikacji przemysłowej.

Czy DPP zastąpi tabliczki znamionowe?

Nie należy tego zakładać.

Cyfrowy Paszport Produktu nie powoduje automatycznie, że z produktu mogą zniknąć wszystkie informacje wymagane przez inne przepisy.

Tabliczki znamionowe, ostrzeżenia, informacje bezpieczeństwa czy inne obowiązkowe oznaczenia mogą nadal być wymagane.

Możliwe jest jednak łączenie różnych funkcji oznaczenia.

Na tej samej powierzchni może znaleźć się zarówno klasyczna informacja dla użytkownika, jak i kod prowadzący do informacji cyfrowych.

Czy laserowy QR chroni przed podróbkami?

Nie sam w sobie.

To kolejna kwestia, którą warto wyjaśnić.

Znak wykonany laserem jest trudniejszy do przypadkowego usunięcia niż klasyczna naklejka.

Nie oznacza to jednak, że informacji zapisanej w kodzie nie można skopiować.

Osoba posiadająca zdjęcie zwykłego QR może odtworzyć jego zawartość.

Dlatego systemy przeciwdziałania podróbkom wykorzystują znacznie więcej elementów niż sam wygląd kodu.

Mogą obejmować między innymi:

• unikalne identyfikatory,
• kontrolę ich wykorzystania,
• odpowiednie systemy bazodanowe,
• mechanizmy uwierzytelniania,
• historię produktu,
• dodatkowe zabezpieczenia.

Znakowanie laserowe zapewnia trwałość fizycznego oznaczenia, ale bezpieczeństwo całego systemu zależy od sposobu zarządzania identyfikatorami i danymi.

Najczęstsze błędy przy projektowaniu oznaczeń QR i DataMatrix

1. Kod jest zbyt mały

Chęć oszczędzenia każdego milimetra powierzchni może spowodować, że proces będzie pracował na granicy swoich możliwości.

Jeśli mamy więcej miejsca, warto pozostawić większy margines bezpieczeństwa.

2. Najważniejszym kryterium jest wygląd

Kod powinien przede wszystkim stabilnie się odczytywać.

3. Znakowanie jest zbyt głębokie

Więcej energii nie zawsze oznacza lepszy efekt.

Nadmierna obróbka może pogarszać geometrię kodu.

4. Nie uwzględniono powierzchni produktu

Błyszczący metal, powierzchnia zakrzywiona i powierzchnia matowa mogą wymagać zupełnie innych ustawień.

5. Kod jest umieszczony w niewłaściwym miejscu

Może zostać zasłonięty po montażu lub zniszczony podczas późniejszego serwisu.

6. Nie przeprowadzono testów eksploatacyjnych

Kod odczytany bezpośrednio po produkcji może zachowywać się inaczej po kilku latach użytkowania.

Jak przygotować firmę do Digital Product Passport?

Nawet jeżeli konkretna grupa produktów nie jest jeszcze objęta szczegółowym obowiązkiem DPP, można rozpocząć przygotowania znacznie wcześniej.

Krok 1. Sprawdź swoją kategorię produktów

Najważniejsze jest ustalenie, jakie regulacje dotyczą produktów firmy oraz kiedy mogą zostać wprowadzone szczegółowe wymagania.

Krok 2. Określ, jakie dane już posiadasz

W wielu przedsiębiorstwach duża część potrzebnych informacji istnieje, ale jest rozproszona pomiędzy:

• ERP,
• dokumentacją techniczną,
• Excelem,
• działem produkcji,
• działem zakupów,
• dokumentacją dostawców.

DPP może wymagać uporządkowania tych danych.

Krok 3. Określ poziom identyfikacji

Czy informacje będą powiązane z:

• modelem,
• partią,
• pojedynczym egzemplarzem?

Od tego zależy poziom skomplikowania całego procesu.

Krok 4. Wybierz miejsce na oznaczenie

Trzeba uwzględnić cały cykl życia produktu.

Krok 5. Wybierz technologię

Dla metalowych elementów bardzo często pierwszym kandydatem będzie FIBER.

Dla delikatnych materiałów warto sprawdzić UV.

W innych zastosowaniach lepsza może być etykieta, druk lub zupełnie inna metoda.

Krok 6. Wykonaj próbę

To jeden z najważniejszych etapów.

Nie warto dobierać znakowarki wyłącznie na podstawie informacji:

„potrzebujemy kodów QR”.

Znacznie lepiej dostarczyć do testu prawdziwy element.

Jak wygląda dobry test znakowania?

Do DANKUR warto dostarczyć dokładnie taki materiał, jaki będzie później wykorzystywany w produkcji.

Najlepiej określić:

• materiał,
• wielkość dostępnego pola,
• planowaną wielkość QR lub DataMatrix,
• liczbę produktów dziennie,
• wymaganą trwałość,
• sposób późniejszego użytkowania,
• czy kod będzie zmienny,
• czy urządzenie ma wykonywać także inne oznaczenia.

Na tej podstawie można ocenić:

• kontrast,
• jakość krawędzi,
• minimalny rozmiar,
• czas znakowania,
• stabilność odczytu,
• potrzebną moc,
• optymalne pole robocze.

Dzięki temu znakowarka zostanie dobrana do rzeczywistego procesu, a nie tylko do teoretycznego zastosowania.

DPP może być również szansą biznesową

Nowe regulacje często postrzegane są przede wszystkim jako kolejny obowiązek.

Cyfrowy Paszport Produktu może jednak przynieść również praktyczne korzyści.

Jeżeli przedsiębiorstwo stworzy system jednoznacznej identyfikacji produktów, te same dane mogą zostać wykorzystane również w innych procesach.

Serwis

Po zeskanowaniu kodu technik może natychmiast ustalić:

• model,
• numer seryjny,
• datę produkcji,
• konfigurację,
• właściwe części zamienne.

Gwarancja

Produkt można łatwo powiązać z informacjami dotyczącymi konkretnego egzemplarza.

Kontrola jakości

W przypadku wykrycia problemu łatwiej ustalić partię produkcyjną.

Akcje serwisowe

Jeśli wada dotyczy określonej partii, znacznie łatwiej ją zidentyfikować.

Recykling

Dostęp do informacji o konstrukcji i zastosowanych materiałach może ułatwiać późniejsze przetwarzanie produktu.

DPP może więc przyspieszyć proces, który w nowoczesnej produkcji zachodzi już od wielu lat:

przejście od anonimowego produktu do produktu posiadającego własną cyfrową tożsamość.

Czy warto już teraz inwestować w znakowanie laserowe pod DPP?

Nie warto kupować urządzenia tylko dlatego, że w mediach pojawia się coraz więcej informacji o Cyfrowym Paszporcie Produktu.

Najpierw trzeba ustalić:

• jakie produkty firma wytwarza,
• jakie wymagania będą ich dotyczyć,
• jaki nośnik danych będzie wymagany,
• gdzie ma się znajdować,
• jak długo ma być czytelny.

Jeżeli jednak przedsiębiorstwo już dziś potrzebuje:

• numerów seryjnych,
• QR,
• DataMatrix,
• znakowania partii,
• trwałych tabliczek,
• traceability,

inwestycja w system znakowania może przynieść korzyści niezależnie od DPP.

Późniejsze wymagania dotyczące cyfrowych paszportów będą wtedy kolejnym zastosowaniem infrastruktury, która już działa.

FAQ – Cyfrowy Paszport Produktu i znakowanie laserowe

Co to jest Cyfrowy Paszport Produktu?

Digital Product Passport to cyfrowy zestaw danych związanych z konkretnym produktem, modelem lub partią, dostępny za pośrednictwem odpowiedniego identyfikatora i nośnika danych. Jego zakres zależy od regulacji dotyczących konkretnej grupy produktów.

Od kiedy DPP będzie obowiązkowy?

Nie ma jednej daty dla wszystkich produktów. System jest wdrażany etapami. Jednym z pierwszych konkretnych terminów jest 18 lutego 2027 roku dla określonych kategorii baterii.

Czy każdy produkt będzie musiał mieć kod QR?

Nie. Szczegółowe wymagania są określane dla poszczególnych grup produktów. Nie można przyjąć zasady, że każdy produkt objęty w przyszłości DPP automatycznie będzie musiał posiadać dokładnie taki sam kod QR.

Czy kod QR można wykonać laserem?

Tak. Kody QR mogą być wykonywane bezpośrednio na wielu materiałach za pomocą odpowiednio dobranej znakowarki laserowej.

Czy DataMatrix można znakować laserowo?

Tak. DataMatrix jest bardzo często wykorzystywany w przemysłowym znakowaniu bezpośrednim i może być nanoszony między innymi laserem FIBER lub UV – zależnie od materiału.

QR czy DataMatrix – który jest lepszy?

To zależy od zastosowania. QR jest bardzo wygodny dla użytkowników telefonów i zastosowań konsumenckich. DataMatrix jest niezwykle popularny w identyfikacji przemysłowej oraz przy niewielkich powierzchniach.

Jaka znakowarka jest najlepsza do QR na metalu?

Najczęściej warto rozpocząć testy od technologii FIBER. Ostateczny dobór zależy jednak od rodzaju metalu, wymaganej wielkości kodu, kontrastu i wydajności produkcji.

Czy mocniejszy FIBER robi lepszy QR?

Nie automatycznie. Jakość kodu zależy od całego procesu – między innymi parametrów znakowania, optyki, wielkości kodu, materiału i ustawienia ostrości.

Kiedy lepszy będzie laser UV?

UV warto rozważyć przede wszystkim przy delikatnych tworzywach, elektronice, szkle i innych materiałach, w których istotna jest wysoka precyzja oraz ograniczenie wpływu cieplnego.

Czy DPP wymaga znakowarki laserowej?

Nie. Znakowanie laserowe jest jedną z dostępnych metod wykonania trwałego oznaczenia. W konkretnych przypadkach właściwym rozwiązaniem może być również etykieta, druk albo inna technologia identyfikacji.

Czy laserowe oznaczenie jest niezniszczalne?

Nie istnieje oznaczenie całkowicie odporne na wszystkie procesy. Głęboki grawer można na przykład usunąć przez zeszlifowanie odpowiedniej warstwy materiału. Laser zapewnia jednak bardzo wysoką trwałość i eliminuje problem odklejania się klasycznej etykiety.

Podsumowanie

Cyfrowy Paszport Produktu będzie w kolejnych latach coraz mocniej wpływał na sposób identyfikacji produktów wprowadzanych na rynek Unii Europejskiej.

Nie oznacza to, że od jednej konkretnej daty wszystkie produkty otrzymają QR ani że każda firma będzie musiała kupić znakowarkę laserową.

DPP będzie wdrażany stopniowo, a szczegółowe wymagania będą zależały od konkretnej grupy produktów.

Jednocześnie rozwój Cyfrowego Paszportu Produktu bardzo dobrze wpisuje się w szerszy trend przemysłowy związany z:

• traceability,
• serializacją,
• automatyczną identyfikacją,
• kodami QR,
• DataMatrix,
• cyfrową dokumentacją produktów.

Tam, gdzie identyfikator powinien znajdować się bezpośrednio na produkcie i zachować czytelność przez długi czas, znakowanie laserowe może być jednym z najbardziej praktycznych rozwiązań.

Do metali najczęściej wykorzystywane są znakowarki FIBER. Przy delikatnych tworzywach, elektronice, szkle i materiałach wymagających szczególnie precyzyjnego procesu bardzo interesującym rozwiązaniem są znakowarki UV.

Najważniejsze jest jednak właściwe dobranie technologii do konkretnego produktu.

Jeżeli Twoja firma planuje trwałe znakowanie kodów QR, DataMatrix, numerów seryjnych lub innych danych zmiennych, skontaktuj się z DANKUR. Możemy wykonać próbę znakowania na rzeczywistym materiale i pomóc dobrać urządzenie do rodzaju produktu, wielkości oznaczenia oraz planowanej wydajności produkcji.